ช่าง EV Charger · อ่าน 7 นาที ·
ติดที่ชาร์จรถ EV ที่บ้าน ต้องเตรียมอะไรบ้าง มิเตอร์ สายไฟ ขั้นตอนขอการไฟฟ้า
ก่อนติดที่ชาร์จรถไฟฟ้าที่บ้าน ต้องเปลี่ยนมิเตอร์เป็นขนาดไหน สายเมนต้องใหญ่แค่ไหน ต้องมีเครื่องตัดไฟรั่วแบบไหน ยื่นขอ กฟน. หรือ กฟภ. อย่างไร และชาร์จช่วงไหนค่าไฟถูก
คำตอบสั้น ๆ
- บ้านส่วนใหญ่ใช้มิเตอร์ 1 เฟส ขนาด 15(45) แอมป์ ซึ่งไม่พอสำหรับชาร์จรถ ต้องขอการไฟฟ้าเปลี่ยนเป็น 30(100) แอมป์ หรือ 15(45) แอมป์ 3 เฟส สำหรับบ้านที่ใช้ไฟ 3 เฟส
- เปลี่ยนมิเตอร์แล้วต้องเปลี่ยนสายเมนให้ใหญ่ตาม การไฟฟ้าแนะนำสายทองแดงขนาด 25 ตารางมิลลิเมตร
- ที่ชาร์จต้องมีวงจรแยกของตัวเอง มีเครื่องตัดไฟรั่ว และมีสายดิน ไม่ต่อพ่วงจากปลั๊กเดิม
- ยื่นขอการไฟฟ้าก่อน ให้ช่างเดินสายและติดตั้ง แล้วการไฟฟ้ามาตรวจและเปลี่ยนมิเตอร์
อย่าทำแบบนี้ตอนชาร์จรถ
- อย่าเสียบสายชาร์จกับปลั๊กพ่วง หรือเต้ารับที่ใช้ร่วมกับเครื่องอื่น สายและปลั๊กจะร้อนจนไหม้ได้ เพราะรถดึงไฟแรงต่อเนื่องหลายชั่วโมง
- เต้ารับหรือหัวชาร์จร้อนจนจับไม่ได้ มีกลิ่นไหม้ หรือมีรอยดำ หยุดชาร์จแล้วปิดเบรกเกอร์วงจรนั้น ให้ช่างมาดู
- เครื่องตัดไฟรั่วตัดบ่อยตอนชาร์จ อย่าถอดออกหรือปิดทิ้งไว้ เครื่องกำลังเตือนว่ามีไฟรั่ว
- อย่าต่อสายจากตู้ไฟหรือแยกสายจากวงจรเดิมเอง งานนี้ต้องใช้ช่างไฟ
ไฟเดินจากเสาถึงรถ ต้องดู 6 จุด
ไล่ตามเลขในภาพบนสุดได้เลย ไฟจากเสาหน้าบ้านต้องผ่านทุกจุดนี้ก่อนถึงรถ จุดไหนเล็กเกินไป จุดนั้นจะร้อนหรือตัดไฟ
- ขั้นที่ 1 มิเตอร์ไฟฟ้าดูตัวเลขบนหน้ามิเตอร์ เช่น 15(45)A หรือ 30(100)A ตัวเลขนี้บอกว่าบ้านใช้ไฟได้มากแค่ไหน
- ขั้นที่ 2 สายเมนจากมิเตอร์เข้าบ้านถ้าเปลี่ยนมิเตอร์ใหญ่ขึ้น สายเมนต้องใหญ่ตาม การไฟฟ้าแนะนำสายทองแดงขนาด 25 ตารางมิลลิเมตรสำหรับมิเตอร์ 30(100) แอมป์
- ขั้นที่ 3 ตู้ไฟและเบรกเกอร์เมนเบรกเกอร์เมนต้องเหมาะกับมิเตอร์ใหม่ สำหรับมิเตอร์ 30(100) แอมป์ ใช้ไม่เกิน 100 แอมป์ และในตู้ต้องมีช่องว่างพอใส่วงจรใหม่
- ขั้นที่ 4 วงจรแยกพร้อมเครื่องตัดไฟรั่วที่ชาร์จใช้วงจรของตัวเอง ไม่ใช้ร่วมกับแอร์หรือปลั๊กอื่น และมีเครื่องตัดไฟรั่วที่ตัดไฟเมื่อรั่ว 30 มิลลิแอมป์ ขนาดเบรกเกอร์และสายของวงจรนี้ ช่างเลือกตามรุ่นที่ชาร์จ
- ขั้นที่ 5 สายดินและหลักดินที่ชาร์จต้องต่อสายดิน ถ้าบ้านยังไม่มีหลักดิน หรือหลักดินเดิมไม่ได้มาตรฐาน ช่างจะตอกหลักดินใหม่
- ขั้นที่ 6 ตัวที่ชาร์จติดในที่มีหลังคา ใกล้ที่จอดพอให้สายชาร์จถึงโดยไม่ต้องดึงตึง สายชาร์จส่วนใหญ่ยาวราว 5 เมตร ถ้าโดนฝนต้องเลือกรุ่นกันน้ำตั้งแต่ IP55 ขึ้นไป
มิเตอร์ที่บ้านพอไหม ดูได้เอง
เดินไปดูมิเตอร์หน้าบ้าน ตัวเลขที่พิมพ์ไว้บนหน้าปัดจะบอกขนาด ถ้าดูไม่ออก ถ่ายรูปหน้ามิเตอร์ส่งให้ช่างดูได้
- 15(45)A 1 เฟส: บ้านทั่วไปใช้แบบนี้ ต้องขอเปลี่ยนก่อนติดที่ชาร์จ
- 30(100)A 1 เฟส: พอสำหรับที่ชาร์จติดผนัง 1 เฟส ไม่ต้องเปลี่ยนมิเตอร์ แต่ยังต้องให้ช่างดูสายเมนและตู้ไฟ
- 15(45)A 3 เฟส: พอสำหรับบ้านที่ใช้ไฟ 3 เฟสอยู่แล้ว
ที่ชาร์จแบบ 3 เฟส (11 หรือ 22 kW) ใช้ได้เฉพาะบ้านที่มีไฟ 3 เฟส และชาร์จได้เร็วแค่ไหนขึ้นกับรุ่นรถด้วย รถบางรุ่นรับไฟได้ไม่ถึง ติดเครื่องใหญ่ไปก็ชาร์จเร็วขึ้นไม่ได้
สายชาร์จพกพา หรือที่ชาร์จติดผนัง
รถไฟฟ้าส่วนใหญ่มีสายชาร์จพกพาแถมมา เสียบเต้ารับในบ้านได้เลย แต่ชาร์จช้า เหมาะกับคนที่ขับวันละไม่ไกล ชาร์จข้ามคืนก็พอ ส่วนที่ชาร์จติดผนังชาร์จเร็วกว่ามาก และปลอดภัยกว่าสำหรับชาร์จทุกวัน
- สายชาร์จพกพา: ต้องเสียบเต้ารับที่มีวงจรแยกของตัวเอง ขนาด 16 แอมป์ขึ้นไป ตามมาตรฐาน มอก. 166-2549 และมิเตอร์อย่างน้อย 15(45) แอมป์ ใช้เวลาชาร์จเต็มราว 12-15 ชั่วโมง
- ที่ชาร์จติดผนัง 7.4 kW: ใช้ไฟ 1 เฟส 32 แอมป์ หัวชาร์จแบบ Type 2 ที่รถส่วนใหญ่ในไทยใช้ ชาร์จเต็มราว 4-9 ชั่วโมง
รถบางรุ่นแถมที่ชาร์จติดผนังหรือค่าติดตั้งมาด้วย ถามโชว์รูมก่อนว่าครอบคลุมอะไรบ้าง ส่วนที่ไม่รวม เช่น เปลี่ยนสายเมนหรือตอกหลักดิน ขอราคาช่างเพิ่มได้
ขั้นตอนขอการไฟฟ้า
- ขั้นที่ 1 ให้ช่างดูหน้างานก่อนช่างจะดูมิเตอร์ สายเมน ตู้ไฟ และระยะจากตู้ไฟถึงที่จอดรถ แล้วบอกว่าต้องเปลี่ยนอะไรบ้าง และราคาเท่าไหร่
- ขั้นที่ 2 ยื่นขอเปลี่ยนมิเตอร์บ้านในกรุงเทพฯ นนทบุรี และสมุทรปราการ ยื่นกับการไฟฟ้านครหลวง (กฟน.) ทางเว็บ MEASY แอป MEA Smart Life หรือที่สำนักงาน จังหวัดอื่นยื่นกับการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) ที่สำนักงานใกล้บ้านหรือบริการออนไลน์ของ กฟภ. เตรียมบิลค่าไฟของบ้านไปด้วย
- ขั้นที่ 3 ช่างเดินสายและติดตั้งเปลี่ยนสายเมน จัดตู้ไฟ เดินวงจรแยก ติดเครื่องตัดไฟรั่ว ต่อสายดิน และติดตั้งที่ชาร์จ
- ขั้นที่ 4 การไฟฟ้าตรวจและเปลี่ยนมิเตอร์เจ้าหน้าที่ตรวจงานติดตั้ง ถ้าผ่านจะเปลี่ยนมิเตอร์ให้ ถ้าไม่ผ่านจะบอกจุดที่ต้องแก้
บางพื้นที่ขอติดมิเตอร์ลูกที่สองแยกไว้สำหรับชาร์จรถอย่างเดียวได้ แต่ละการไฟฟ้ามีทางเลือกไม่เหมือนกัน และกติกาเปลี่ยนได้ ถามสำนักงานใกล้บ้านก่อนยื่น หรือโทรถาม กฟน. 1130 และ กฟภ. 1129
ถ้ากำลังจองรถ ยื่นขอเปลี่ยนมิเตอร์ไปพร้อมกันเลย ช่วงที่คนขอเยอะอาจต้องรอคิว รถมาถึงแล้วจะได้ชาร์จที่บ้านได้ทันที
ชาร์จช่วงไหนค่าไฟถูก
มิเตอร์แบบ TOU (คิดค่าไฟตามช่วงเวลา) เหมาะกับบ้านที่ชาร์จรถตอนกลางคืน รถและที่ชาร์จส่วนใหญ่ตั้งเวลาเริ่มชาร์จได้ ตั้งให้เริ่มหลัง 22:00 ก็จะได้อัตราช่วงถูกโดยไม่ต้องลุกมาเสียบ
แต่ถ้ากลางวันมีคนอยู่บ้านและเปิดแอร์ทั้งวัน ค่าไฟช่วงแพงอาจกินส่วนที่ประหยัดได้จากตอนกลางคืน ให้การไฟฟ้าช่วยดูจากบิลเดิมก่อนว่าแบบไหนคุ้มกว่า
ความปลอดภัย 2 อย่างที่ห้ามขาด
- เครื่องตัดไฟรั่วแบบ Type B ขนาด 30 มิลลิแอมป์: ไฟจากรถไฟฟ้ารั่วออกมาเป็นไฟกระแสตรงได้ ซึ่งเครื่องตัดไฟรั่วแบบธรรมดาอาจตัดไม่ทัน ยกเว้นที่ชาร์จรุ่นที่มีระบบตรวจไฟรั่วกระแสตรงในตัว ช่างจะดูจากสเปกของเครื่อง
- สายดินและหลักดิน: หลักดินยาว 2.4 เมตร ตอกลงดินจนมิด ต่อด้วยสายดินขนาด 10 ตารางมิลลิเมตรขึ้นไป ถ้ามีไฟรั่ว ไฟจะลงดินแทนที่จะผ่านตัวคนที่จับรถ
สองอย่างนี้มองไม่ค่อยเห็นหลังติดตั้งเสร็จ ก่อนตกลงจ้าง ถามช่างให้ชัดว่ารวมอยู่ในงานหรือไม่ ถ้าอยากรู้ว่าบ้านมีสายดินหรือยัง อ่านเพิ่มได้ในเรื่องไฟดูดและสายดิน
ถามช่างให้ครบก่อนตกลง
- ราคารวมเปลี่ยนสายเมนและจัดตู้ไฟแล้วหรือยัง
- ใช้เครื่องตัดไฟรั่วแบบไหน และตอกหลักดินใหม่หรือใช้ของเดิม
- ช่วยยื่นเรื่องกับการไฟฟ้าให้ด้วยไหม และถ้าตรวจไม่ผ่าน มาแก้ให้ไหม
- รับประกันงานติดตั้งนานแค่ไหน
ส่งรูปหน้ามิเตอร์ ตู้ไฟ และที่จอดรถให้ช่างดูก่อน ช่างจะบอกราคาได้ใกล้เคียงขึ้น และไม่ต้องมาดูหน้างานหลายรอบ
ให้ช่าง EV Charger ใกล้บ้านดูหน้างานและเสนอราคา
ถ่ายรูปหน้ามิเตอร์ ตู้ไฟ และที่จอดรถแนบไปด้วย เลือกช่างที่รับงานในพื้นที่ เทียบราคาจากช่างหลายคนได้ฟรี ไม่มีค่าธรรมเนียม
คำถามที่พบบ่อย
ชาร์จรถจากปลั๊กบ้านธรรมดาได้ไหม
ได้ ด้วยสายชาร์จพกพาที่มากับรถ แต่ต้องเป็นเต้ารับที่มีวงจรแยกของตัวเอง ขนาด 16 แอมป์ขึ้นไป ห้ามใช้ปลั๊กพ่วง และชาร์จเต็มใช้เวลาราว 12-15 ชั่วโมง ถ้าชาร์จทุกวัน ติดที่ชาร์จติดผนังจะเร็วและปลอดภัยกว่า
อยู่คอนโดหรือบ้านเช่า ติดที่ชาร์จเองได้ไหม
ต้องขออนุญาตก่อน คอนโดต้องขอนิติบุคคล เพราะไฟที่ลานจอดเป็นระบบส่วนกลาง บ้านเช่าต้องขอเจ้าของบ้าน เพราะต้องเปลี่ยนมิเตอร์และเดินสายใหม่
เปลี่ยนมิเตอร์ใช้เวลานานไหม
ขึ้นกับการไฟฟ้าในพื้นที่และจำนวนคนที่ขอในช่วงนั้น ถ้ากำลังจะซื้อรถ ยื่นเรื่องตั้งแต่ตอนจองรถ และถามสำนักงานการไฟฟ้าใกล้บ้านว่าต้องรอประมาณเท่าไหร่
ชาร์จรถที่บ้านแล้วค่าไฟจะขึ้นเท่าไหร่
ขึ้นกับว่าขับวันละกี่กิโลเมตรและชาร์จช่วงไหน ลองใส่ขนาดเครื่องชาร์จและจำนวนชั่วโมงที่ชาร์จต่อวันในเครื่องคำนวณค่าไฟ ถ้าชาร์จกลางคืนเป็นหลัก ลองถามการไฟฟ้าเรื่องมิเตอร์ TOU
